Cá Cắn Câu - Chương 2: Nguyện Giả Thượng Câu

Ngày thứ hai sau cơn mưa, Hải Thành phương Bắc vẫn chưa thấy nắng. Trời xám xanh, như vải bông cũ giặt nhiều lần, phơi mãi không khô. Thẩm Nghiên Châu đẩy cánh cửa gỗ của hiệu sách Thập Bối ra, bản lề kẽo kẹt một tiếng. Anh lật tấm biển gỗ "Đang mở cửa", ngồi sau quầy, rót một cốc nước ấm.

Anh không bật đèn. Ánh sáng ngoài cửa sổ tràn vào, rơi trên gáy sách, như một lớp bụi mỏng. Điện thoại đặt trên quầy, màn hình hướng lên, như một hòn đá đen.

Anh biết trong đó có thứ đang đợi anh.

Đêm qua anh không trả lời câu cuối của "Câu Nguyệt". Tắt điện thoại, vùi mặt vào lòng bàn tay, chỉ nghe thấy nhịp tim mình. Nhịp tim hỗn loạn, như Tiểu Uyên mỗi lần đ.â.m đầu vào mặt kính bể cá.

Anh không nên nói "Mình cũng vậy". Anh biết rõ là không nên. Nhưng lời đã gửi đi, như lưỡi câu ném xuống nước, không thu lại được.

Anh cầm điện thoại, mở khóa.

Tin nhắn của "Câu Nguyệt" vẫn còn đó. Không truy hỏi, không "Sao cậu không trả lời", không có sự nhiệt tình khiến người ta ngạt thở.

Tin nhắn của đối phương chỉ lặng lẽ nằm đó, như một lưỡi câu chìm dưới đáy nước, không kéo dây, chỉ lặng lẽ chờ con cá tự tìm đến.

Thẩm Nghiên Châu nhìn chằm chằm vào khung trò chuyện, nhìn rất lâu, gõ chữ:

"Xin lỗi, tối qua ngủ mất."

Gửi xong anh liền hối hận.

Lời nói dối này quá vụng.

Anh biết, trong những cuộc trò chuyện của người trưởng thành, "ngủ mất" đôi khi chỉ là một cách né tránh. Ai mà không hiểu.

Đối phương gần như trả lời ngay:

"Không sao. Tiếng mưa dễ ngủ."

Ngón tay Thẩm Nghiên Châu dừng trên màn hình.

Anh muốn hỏi, sao cậu biết chỗ mình đang mưa?

Chưa gõ xong, đối phương lại gửi thêm một tin:

"Chỗ mình cũng mưa. Giang Thành. Từ tối qua đến giờ."

Giang Trì ngồi ở góc phòng thu âm. Ngoài cửa sổ xám trắng, mưa nhỏ hơn tối qua, như ai đó vặn c.h.ặ.t vòi nước lại một chút. Anh mặc chiếc áo sơ mi đen hôm qua, tay áo xắn đến cẳng tay, cà phê trên bàn đã nguội lạnh. Thực ra anh cả đêm không ngủ. Nằm trên giường, anh hết lần này đến lần khác nhớ lại giọng nói ấy — giọng đọc câu "màn hình là nước".

Anh trằn trọc nghĩ: Người này là ai? Sao đêm khuya lại có thể nói ra những lời như vậy? Cậu ấy có biết không, trong giọng nói của mình có một thứ chân thành kỳ lạ? Thứ chân thành mà ngay cả bản thân cũng không nhận ra. Khi người ta đọc thứ mình viết, sẽ vô thức buông bỏ ngụy trang, như một con cá dưới đáy biển, cuối cùng cũng thôi cảnh giác.

Giang Trì đã nghe quá nhiều giọng nói. Anh biết giọng nào đang nói dối, giọng nào đang cầu cứu. Còn giọng của "Uyên Ngư", như một cánh cửa hé mở, khe cửa lọt chút ánh sáng, nhưng không biết bên trong là ai.

Anh mở trang chủ của "Uyên Ngư". Ảnh đại diện trống, giới thiệu trống. Lịch sử trạng thái chỉ có một dòng, ba tháng trước, không có ảnh, chỉ một câu:

"Trước khi trời tối, phải bật đèn lên."

Giang Trì đọc ba lần, quay lại khung trò chuyện, gửi một tin nhắn thoại.

Thẩm Nghiên Châu nhìn thấy thanh tin nhắn thoại, ngón tay co lại. Anh không quen nghe tin nhắn thoại của người lạ. Chữ có thể ngụy trang, có thể xóa sửa, có thể cân nhắc đi cân nhắc lại. Tin nhắn thoại thì không. Trong tin nhắn thoại có hơi thở, có do dự, có tất cả những thứ bạn không kịp che giấu.

Nhưng anh vẫn mở ra.

Giọng Giang Trì vang lên từ loa điện thoại, thấp hơn anh tưởng, nhẹ hơn anh tưởng:

"Chỗ mình mưa to quá, gõ chữ tay lạnh. Sau này mình dùng tin nhắn thoại nhé, không phiền cậu chứ?"

Thẩm Nghiên Châu nghe xong, vẫn không nhịn được mà mở lại lần nữa. Rồi lần nữa. Trong nền có tiếng mưa, có tiếng cốc cà phê chạm bàn, còn có tiếng gió rất xa trên mặt sông.

Những tạp âm đó quấn vào nhau, tạo thành một người cụ thể, sống động.

Một người uống cà phê nguội trong đêm mưa Giang Thành. Một người dùng giọng nói thay vì chữ viết để nói với anh.

Anh trả lời một tin nhắn thoại.

Ba chữ: "Không phiền."

Giọng hơi khàn, như lâu rồi không mở miệng. Gửi xong anh lại nghe một lần, thấy khó nghe c.h.ế.t đi được. Quá ngắn, quá khô.

Nhưng Giang Trì nhanh ch.óng trả lời:

"Giọng cậu trong điện thoại khác với trong phòng thoại. Trong phòng thoại là thủy triều rút, ở đây là thủy triều lên."

Thẩm Nghiên Châu nhìn câu này, bỗng cười một cái.

Rất nhẹ, như một gợn nước bị gió thổi trên mặt hồ.

Anh gõ chữ: "Cậu viết thơ à?"

Giang Trì đáp: "Không. Sống bằng tai. Kỹ thuật viên chỉnh âm."

Thẩm Nghiên Châu: "Thảo nào. Cậu nghe gì cũng như đang nghe biển."

Giang Trì trong phòng thu âm ngả ghế ra sau. Mặt sông ngoài cửa sổ trắng nhòe dưới màn mưa.

Anh bỗng thấy mình thật sự đang nghe biển. Một vùng biển ở đầu bên kia điện thoại.

Họ bắt đầu nói chuyện mỗi ngày từ hôm đó.

Không phải kiểu chuyện trò suốt ngày không dứt. Giống hai con cá bơi ở vùng nước khác nhau, thỉnh thoảng nổi lên mặt nước, trao nhau một chuỗi bong bóng.

Giờ làm việc của Giang Trì không cố định, hiệu sách của Thẩm Nghiên Châu có khách. Có khi cách mấy tiếng mới trả lời một tin, có khi đêm khuya mới nói vài câu.

Nhưng dù muộn thế nào, Giang Trì luôn gửi một tin nhắn thoại trước khi ngủ. Không dài, có khi là "Hôm nay chỉnh được một đoạn âm thanh biển, gửi cậu nghe", có khi chỉ là "Ngủ ngon, Uyên Ngư".

Thẩm Nghiên Châu chưa bao giờ chủ động. Anh luôn đợi. Đợi điện thoại sáng lên, đợi giọng nói mang tiếng mưa Giang Thành xuất hiện. Anh không thừa nhận mình đang đợi. Chỉ là để điện thoại ở nơi gần nhất. Khi làm việc để trên quầy, khi ăn để bên bát, khi ngủ để cạnh gối. Anh gọi đó là thói quen.

Người ta ở trong cô đơn lâu, luôn sẽ quen với một thứ gì đó.

Ví dụ ánh xanh của bể cá đêm khuya, ví dụ mùi trang sách cũ, ví dụ chút hơi ấm yếu ớt khi màn hình điện thoại sáng lên.

Nhưng một ngày, Giang Trì không gửi lời chúc ngủ ngon. Thẩm Nghiên Châu đợi đến một giờ sáng.

Tiểu Uyên lặng lẽ bơi sát đáy bể, đuôi gần như không còn vẫy. Đèn tầng hai hiệu sách vẫn sáng.

Anh ngồi bên giường, điện thoại trong tay, màn hình sáng rồi tắt, tắt rồi sáng. Kiểm tra mạng, kiểm tra thông báo, thậm chí khởi động lại điện thoại.

Mọi thứ bình thường.

Anh bỗng nhận ra, mình đang lo lắng.

Vì một người chưa từng gặp mặt. Vì một người còn không biết tên.

Anh tự nhủ, thật nực cười.

Thẩm Nghiên Châu không phải người như vậy. Anh không dựa dẫm vào ai. Quen tự đi khám bệnh, tự ăn cơm, tự mình thức đọc những trang sách cũ lúc đêm khuya.

Nhưng ngón tay anh vẫn không nghe lời, tự mở khung trò chuyện, gõ ba chữ:

"Cậu ngủ chưa?"

Gửi xong, anh bỗng thấy xấu hổ đến mức chưa từng có. Như một con cá tự c.ắ.n vào lưỡi câu.

Tin trả lời của Giang Trì đến mười phút sau. Một tin nhắn thoại rất dài.

Thẩm Nghiên Châu mở ra, nghe thấy giọng đối phương khàn đi:

"Xin lỗi. Mẹ mình đến. Vừa cãi nhau."

Thẩm Nghiên Châu không nói gì, chỉ nghe. Tin nhắn thoại rất dài, phía sau còn có tin thứ hai, thứ ba.

Giọng Giang Trì rất nhẹ, như đang cố kiểm soát:

"Bà luôn thấy mình nên sống một cuộc đời tiêu chuẩn. Công việc ổn định, hôn nhân phù hợp, con trai ngoan ngoãn. Bà không hiểu, mình sống bằng tai. Mình nghe được thứ người khác không nghe được. Mình cũng nghe được sự kiểm soát trong giọng bà khi bà nói 'Mẹ là vì tốt cho con'. Mình không giải thích được. Giải thích cũng thừa."

Thẩm Nghiên Châu nghe xong, áp điện thoại vào tai, rất lâu không động.

Anh có thể tưởng tượng khung cảnh đó: một người đàn ông cao gầy, ngồi trong phòng thu âm, mẹ đứng ngoài cửa kính. Trong suốt, nhưng không thể xuyên qua. Như bể cá. Như màn hình. Như tất cả những gì anh đối mặt mỗi ngày.

Anh trả lời một tin nhắn thoại.

Anh không an ủi, không nói "Đừng buồn", không nói "Sẽ ổn thôi".

Chỉ nói một câu:

"Mình sợ trời tối."

Gửi xong, anh úp điện thoại xuống giường, tim đập rất nhanh. Đây là lời anh chưa từng nói với ai. Ngay cả Lâm Vãn cũng không biết. Anh sợ trời tối, vì sau khi trời tối, tầm nhìn sẽ hẹp lại, như ai đó từ từ bịt mắt anh bằng vải đen. Anh sợ một ngày nào đó tỉnh dậy, trời không còn sáng.

Tin trả lời của Giang Trì đến rất nhanh.

Chỉ một câu: "Vậy mình ở bên cậu. Từ bây giờ, trời tối thì nói với mình."

Thẩm Nghiên Châu nhìn câu này, bỗng thấy mắt nóng lên.

Anh đưa tay ấn lên mí mắt. Ngoài cửa sổ đêm đang đậm, ánh xanh bể cá hắt lên tường, như một mảnh biển nhỏ rơi vào bóng tối.

Anh gõ chữ: "Cậu không thấy mình kỳ lạ à?"

Giang Trì đáp: "Cậu thấy mình kỳ lạ à?"

Thẩm Nghiên Châu nghĩ một chút, thành thật nói: "Không thấy."

Giang Trì: "Vậy mình cũng vậy."

Đêm đó họ nói chuyện đến ba giờ sáng.

Giang Trì kể anh nghe về Giang Thành, những cây cầu trên mặt sông và chuyện mẹ từng thu tai nghe của anh năm mười bảy tuổi.

Thẩm Nghiên Châu nói về Hải Thành, về mùi gỗ của hiệu sách cũ, về buổi chiều đầu tiên anh nhìn thấy những đốm đen trước mắt, trong thư viện đại học.

Anh không nói với Giang Trì đốm đen đó là gì. Chỉ nói: "Có khi mình thấy mình như một con cá, rõ ràng đang ở trong nước, vậy mà lúc nào cũng có cảm giác thiếu oxy."

Giang Trì im lặng rất lâu, rồi nói: "Vậy cậu có muốn đến vùng nước của mình không?"

Thẩm Nghiên Châu không trả lời.

Anh tắt điện thoại, dựa vào đầu giường, nghe hơi thở mình dần bình ổn.

Ngoài cửa sổ trời dần sáng, ánh xám xanh rỉ qua khe rèm.

Anh nghĩ, trời sáng rồi. Anh lẽ ra phải nói với Giang Trì. Nhưng anh không nói.

Vì anh không biết phải mở miệng thế nào: một người còn không nuôi nổi bản thân, sao dám bơi vào vùng nước của người khác.

Những ngày tiếp theo, họ bắt đầu chia sẻ nhiều hơn.

Giang Trì ghi lại những âm thanh hay nghe được khi chỉnh âm gửi đi — mưa đ.á.n.h lá chuối, tàu điện ngầm đêm khuya, sóng biển đập đá ngầm, tiếng xì hơi của máy cà phê.

Thẩm Nghiên Châu chụp những cuốn sách cũ tìm được ở hiệu sách gửi đi, kèm một đoạn đọc sách. Giang Trì nói anh thích nghe Thẩm Nghiên Châu đọc, như nghe nhịp tim mình ở biển sâu.

Một ngày, Giang Trì gửi một đoạn mix âm thanh sóng biển, tiêu đề viết 《Uyên Ngư》. Anh nói: "Dùng sóng biển mới thu gần đây làm, tặng cậu."

Thẩm Nghiên Châu mở ra nghe suốt một buổi chiều. Đoạn âm thanh đó không có ngôn ngữ, chỉ có thủy triều lớp lớp, như một bàn tay khổng lồ, đẩy lên bờ rồi lại mang đi.

Anh nghe mãi, bỗng thấy, có lẽ tình yêu qua màn hình cũng là tình yêu.

Có lẽ cá c.ắ.n câu không phải ngu ngốc, mà là dũng cảm. Vì chút ánh sáng trên mặt nước, đáng để nó mạo hiểm.

Anh gửi cho Giang Trì một tin nhắn thoại:

"Mình muốn đọc một đoạn mình viết cho cậu nghe."

Giang Trì đáp: "Được."

Thẩm Nghiên Châu mở cuốn sổ anh chưa từng cho ai xem.

Trang mới nhất viết: "Nếu một ngày mình không nhìn thấy nữa, mình hy vọng thứ biến mất cuối cùng là giọng cậu."

Anh nhìn chằm chằm câu này rất lâu. Cuối cùng, anh không đọc câu đó. Anh chọn một đoạn khác:

"Màn hình là nước, chúng ta là hai con cá bị ánh sáng giam giữ. Mình tưởng mình đang nhìn biển, thực ra biển cũng đang nhìn mình. Cậu phát một tín hiệu, mình nhận một tín hiệu. Chúng ta tưởng đó là tình yêu, thực ra chỉ là hai nỗi cô đơn trao đổi hơi ấm."

Sau khi gửi đoạn ghi âm, anh căng thẳng đến mức không dám nhìn điện thoại. Đây là lần đầu anh chủ động giao chữ của mình cho người khác.

Tin trả lời của Giang Trì đến rất lâu sau.

Chỉ một câu: "Sau này, chỉ đọc cho mình nghe."

Thẩm Nghiên Châu nhìn câu này, bỗng nhận ra, lưỡi câu đã vào cổ họng anh từ lúc nào. Mà anh, không muốn nhả ra.

Giang Trì trong phòng thu âm tắt hết thiết bị, chỉ để màn hình điện thoại sáng.

Cơn mưa ở Giang Thành ngoài cửa sổ cuối cùng cũng tạnh, mặt sông lấp loáng vài đốm đèn từ những chiếc thuyền đ.á.n.h cá, như những đôi mắt không chịu tắt.

Anh nhớ lời mẹ hôm nay: "Bao giờ con mới sống như người bình thường?" Lúc đó anh không trả lời.

Nhưng bây giờ, anh bỗng có câu trả lời. Có lẽ, với anh, sống như một người bình thường chính là trở thành một con cá sẵn sàng c.ắ.n câu.

Anh gõ một dòng chữ, không gửi tin nhắn thoại.

Vì câu này, anh muốn Thẩm Nghiên Châu từ từ đọc, từ từ nghĩ:

"Cậu tin tình yêu qua màn hình không?"

Thẩm Nghiên Châu nhìn thấy tin này, trời đã tối. Đèn hiệu sách cũ vẫn sáng. Anh ngồi cạnh bể cá, Tiểu Uyên bơi trong nước, vây đuôi lướt qua ánh xanh.

Anh không do dự.

"Mình tin. Vì bây giờ mình đang ở qua màn hình, yêu cậu."

Gửi xong, anh nghe thấy nhịp tim mình. Nhẹ như tiếng cá c.ắ.n câu, nhưng đủ khiến cả mặt nước gợn sóng.